Elliott dalğaları nədir?

Elliott dalğa prinsipi — bazar qiymətlərinin təkrarlanan dalğa modelləri ilə hərəkət etdiyini iddia edən texniki analiz nəzəriyyəsidir. Nəzəriyyəyə görə, bu dalğalar investorların kollektiv psixologiyasındakı optimizm və pessimizm dövrlərini əks etdirir.

Müəllif

Nəzəriyyəni 1930-cu illərdə amerikalı mühasib Ralf Nelson Elliott (1871–1948) hazırlayıb. O, ideyalarını 1938-ci ildə “The Wave Principle” kitabında, 1939-cu ildə “Financial World” jurnalındakı məqalələr silsiləsində və 1946-cı ildə “Nature's Law — The Secret of the Universe” əsərində dərc edib.

5-3 modeli

• Hərəkət (impuls) fazası — 5 dalğa. 1, 3 və 5-ci dalğalar əsas trend istiqamətində, 2 və 4-cü dalğalar isə ona qarşı geri çəkilmədir.
• Korreksiya fazası — 3 dalğa. Adətən A, B, C hərfləri ilə işarə olunur və əsas trendə qarşı yönəlir.

Beləliklə, tam dövr 8 dalğadan ibarətdir. Maraqlıdır ki, 5, 3 və 8 ədədlərinin hamısı Fibonaççi ardıcıllığına daxildir — Elliott analitikləri dalğaların uzunluğunu da çox vaxt Fibonaççi nisbətləri ilə ölçür.

Fraktal quruluş və dalğa dərəcələri

Elliottun əsas iddialarından biri: eyni model bütün zaman miqyaslarında təkrarlanır. Hər böyük dalğa öz içində kiçik dalğalardan ibarətdir, kiçiklər isə daha kiçiklərdən. Dərəcələr çox böyük “Böyük Supertsikl”dən (əsrlər) tutmuş dəqiqələr çəkən “Subminuette”yə qədər adlandırılır.

Necə populyarlaşdı?

A. C. Frost nəzəriyyəni geniş auditoriyaya tanıtdı, Robert Prekter isə 1970-ci illərdən Merrill Lynch-də və sonra öz bülleteni vasitəsilə Elliott analizinin ən tanınmış təbliğatçısı oldu. Frost və Prekterin 1978-ci ildə çıxan “Elliott Wave Principle” kitabı bu sahənin klassik mənbəyi sayılır.

Tənqid

Əsas tənqid: prinsip həddən artıq qeyri-müəyyəndir. Hansı hərəkətin hansı dalğa olduğunu müəyyən etmək subyektivdir, ona görə iki analitik eyni qrafikdə fərqli say apara bilər. Tənqidçilər həmçinin qeyd edir ki, dalğaları hadisədən sonra istənilən hərəkətə “uyğunlaşdırmaq” mümkündür, amma bu, gələcəyi proqnozlaşdırmaq qabiliyyəti demək deyil.

Elliott dalğalarını dəqiq proqnoz aləti kimi deyil, bazarın trend və korreksiya ritmini düşünmək üçün çərçivə kimi qəbul et. Sayın səhv olduğunu göstərən səviyyəni həmişə əvvəlcədən müəyyən et.